Nazewnictwo
| Język / system | Nazwa |
|---|---|
| polski | Estazolam |
| oznaczenie chemiczne | 8-chloro-6-fenylo-4H-s-triazolo[4,3-a][1,4] benzodiazepina |
| nazwa systematyczna IUPAC (ang.) | 8-chloro-6-phenyl-4H-[1,2,4]triazolo[4,3-a][1,4]benzodiazepine |
| synonimy / oznaczenia (ang.) | Eurodin, ProSom, Esilgan, D 40TA, Estazolamum |
| zapis SMILES | C1C2=NN=CN2C3=C(C=C(C=C3)Cl)C(=N1)C4=CC=CC=C4 |
| numer CAS | 29975-16-4 |
| grupa wykazu | IV-P |
Czym jest
Pozycja wykazu zaliczona do grupy IV-P. Jest to substancja psychotropowa objęta kontrolą na podstawie ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii (grupa IV-P - leki dostępne na receptę, obrót reglamentowany).
Zakres opisu. Hasło ma charakter rozpoznawczo-prawny. Wskazuje status kontrolny i podstawę odpowiedzialności - nie zawiera opisu wytwarzania ani dawkowania.
Dane fizykochemiczne
| Właściwość | Wartość |
|---|---|
| wzór sumaryczny | C16H11ClN4 |
| masa molowa | 294,74 g/mol |
| postać | ciało stałe |
| temperatura topnienia | 228,5 °C |
| rozpuszczalność | Practically nierozpuszczalny (1.5 mg/L) |
| log P (lipofilność, XLogP) | 1,7 |
Dane fizykochemiczne pochodzą z bazy PubChem (rekord CID 3261) i służą do wstępnej identyfikacji zabezpieczonego materiału; rozstrzygające pozostaje badanie laboratoryjne.
Informacje medyczne
Estazolam (łac. estazolamum) – organiczny związek chemiczny, lek z grupy benzodiazepin (ściślej triazolobenzodiazepin) zsyntetyzowany w laboratoriach firmy Upjohn w 1972 r. Wykazuje głównie działanie nasenne (stosowany przede wszystkim jako bezpieczny środek nasenny o średnio silnym działaniu, jednak zwykle nie dłużej niż przez 3 tygodnie) i uspokajające, oprócz tego słabsze anksjolityczne, rozluźniające mięśnie szkieletowe i przeciwdrgawkowe. Przyjmuje się, że 1-2 mg estazolamu jest dawką równoważną dla 10 mg diazepamu. Okres półtrwania wynosi od 10 do 24 godzin po jednorazowym podaniu leku.
Źródło opisu: Wikipedia, hasło Estazolam.
| Dane farmakologiczne | Wartość |
|---|---|
| klasyfikacja ATC | N05CD04 - pochodne benzodiazepiny (leki nasenne) |
| okres półtrwania (T½) | 10–24 godz. |
Oficjalna ulotka i Charakterystyka Produktu Leczniczego (ChPL): baza leków Medycyny Praktycznej · Rejestr Produktów Leczniczych URPL.
Identyfikatory i zasoby zewnętrzne
| Baza danych | Identyfikator |
|---|---|
| Numer CAS | 29975-16-4 |
| PubChem CID | 3261 |
| ChemSpider | 3146 |
| CompTox (DTXSID) | DTXSID5020572 |
| ChEMBL | CHEMBL285674 |
| ChEBI | 4858 |
| KEGG | D00311 |
| DrugBank | DB01215 |
| UNII (FDA) | 36S3EQV54C |
| MeSH | D004949 |
| RxNorm | 4077 |
| ECHA InfoCard | 100.045.424 |
| InChIKey | CDCHDCWJMGXXRH-UHFFFAOYSA-N |
Pełny zestaw powiązań i identyfikatorów: Wikidata Q3045264.
Status prawny
| Cecha | Wartość |
|---|---|
| kategoria | substancja psychotropowa |
| grupa | IV-P |
| charakter grupy | grupa IV-P - leki dostępne na receptę, obrót reglamentowany |
Podstawa prawna
| Akt | Zakres |
|---|---|
| Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii, art. 32 | podział substancji psychotropowych na grupy I-P do IV-P |
| Rozporządzenie Ministra Zdrowia (Dz.U. 2024 poz. 1139) | wykaz z przypisaniem pozycji do grupy IV-P |
| Konwencje ONZ | jednolita konwencja o środkach odurzających (1961) / konwencja o substancjach psychotropowych (1971) |
Rozpoznanie w warunkach terenowych
Postać spotykana - proszki, kryształy, tabletki, znaczki (blottery), roztwory, susz roślinny lub preparaty; często bez oznakowania albo z fałszywym opisem ("nie do spożycia", "badawcze", "kolekcjonerskie").
Wskaźniki - porcjowanie i pakowanie handlowe, wagi, zgrzewarki; obecność innych pozycji wykazu; sprzedaż poza legalnym obrotem aptecznym.
Zasady bezpieczeństwa - ochrona przed kontaktem i wdychaniem (część opioidów, np. analogi fentanylu, działa w śladowych ilościach); zabezpieczenie próbki do badania (GC-MS); ostrożność wobec nieoznaczonych proszków.
Odpowiedzialność karna
| Podstawa | Czyn | Zagrożenie |
|---|---|---|
| art. 62 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii | posiadanie środka odurzającego lub substancji psychotropowej | do lat 3; znaczna ilość - od roku do lat 10 |
| art. 53 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii | wytwarzanie, przetwarzanie, przerób | do lat 3; znaczna ilość - od lat 3 |
| art. 56 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii | wprowadzanie do obrotu, uczestniczenie w obrocie | od 6 miesięcy do lat 8; znaczna ilość - od lat 2 do 12 |
| art. 55 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii | przywóz, wywóz, wewnątrzwspólnotowe nabycie lub dostawa, tranzyt | do lat 5; znaczna ilość - od lat 2 do 12 |
| art. 58-59 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii | udzielanie, nakłanianie, udzielanie w celu osiągnięcia korzyści | zależnie od czynu, w tym od 6 miesięcy do lat 8 |
Przypisy
- Rozporządzenie Ministra Zdrowia w sprawie wykazu substancji psychotropowych, środków odurzających oraz nowych substancji psychoaktywnych (Dz.U. 2024 poz. 1139), grupa IV-P.
- Ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii, art. 31, 32, 53, 55, 56, 58, 59, 62, 62b.
- Jednolita konwencja o środkach odurzających (1961); Konwencja o substancjach psychotropowych (1971).
- Dane fizykochemiczne i nazewnictwo: baza PubChem, rekord CID 3261 (https://pubchem.ncbi.nlm.nih.gov/compound/3261).